De code; ook voor de glas- en gevelbranche

Code Verantwoordelijk Marktgedrag

De Code Verantwoordelijk Marktgedrag is voor de schoonmaakbranche al goed op de kaart gezet. Fraaie resultaten zijn er geboekt rondom grote en kleine aanbestedingen. Voor reguliere schoonmaak is er al een duidelijke kentering in denken en handelen waarneembaar. Hoe zit dat voor het specialisme glasbewassing?

Geldt de Code Verantwoordelijk Marktgedrag ook voor de glas- en gevelbranche? Hebben de glazenwassers een te hoge werkdruk? Wat is er nodig om verantwoordelijk marktgedrag voor glasbewassing te realiseren?

De Code Verantwoordelijk Marktgedrag is van toepassing op de gehele branche, ook voor het specialisme glasbewassing. In de praktijk is het nodig dat het moreel appèl van de code ook bij glasbewassing gevolgd wordt.

Code ook voor specialisme glasbewassing

Afgelopen jaren is de prijs voor glasbewassing compleet onderuit gegaan. Te lang draaide het in de branche enkel en alleen om kostenverlaging, waardoor andere aspecten zoals kwaliteit en arbeidsomstandigheden op de achtergrond kwamen. De mores van de markt bepaalde dat. 

In aanbestedingen wordt voor het onderdeel glasbewassing alleen naar de totaalprijs gekeken. Het sturen op kwaliteit zou volgens de code een belangrijk onderdeel van de aanbesteding moeten zijn. Kwaliteitsmeetsystemen worden nauwelijks toegepast. Verwijzingen naar arbo- en andere wettelijke regels worden zelden of nooit aangetroffen in het bestek, laat staan gecontroleerd bij uitvoering. Als dit voor een specialisme zoals glasbewassing over het hoofd wordt gezien, maakt dit de aanbesteding ongeloofwaardig.

Extreem laag eenheidstarief

Laat de oude manier van aanbesteden los. En kijk kritisch naar de wegingsfactor voor gunning van een aanbesteding. Deze is voor het – in omvang beperkte – onderdeel glasbewassing naar verhouding vaak erg hoog.

Voor een extreem lage prijs de glasbewassing aanbieden, verhoogt dan de kans op gunning van de totale aanbesteding.  De opdracht voor glasbewassing wordt vervolgens uitgezet bij specialistische bedrijven. Zij ‘mogen’ de glasbewassing doen voor een (extreem laag) eenheidstarief. Alsof glasbewassing in een algemene staffel te plaatsen valt… Hoezo is er een code?

Arboregels

Glasbewassing is een specialisme waarbij de bereikbaarheid van de ramen, de grootte van de ramen en de mate van vervuiling een belangrijke rol spelen. Voor de bereikbaarheid zijn in de branche arboregels opgesteld. Veilig werken op hoogte is van levensbelang.

Specialisten moeten daarom met risico-inventarisaties en -evaluaties werken. Dat zou herkenbaar moeten zijn in de prijsstelling. Conform arbocatalogus. De keuze van benodigde werkmethode verschilt per locatie en is vaak van invloed op de prijs.

Ladder en wassteel – ‘acceptabel mits’

Al te vaak worden werkmethoden toegepast die in de categorie ‘acceptabel, mits’ vallen. Denk hierbij aan de ladder en de wassteel. Ze mogen alleen ingezet worden op die ramen die niet op een andere manier te bereiken zijn. De arbeidshygiënische strategie moet hierbij gevolgd worden, zodat we ook over vijf of tien jaar nog vakbekwame specialisten hebben.

De specialisten zijn kostwinners. Het merendeel is opgeleid tot vakman. Met een werkzame beroepsbevolking die steeds ouder wordt, zal het een grote uitdaging zijn om de huidige generatie glazenwassers gezond te houden. Ze moeten gewoon kunnen doen wat er van hen verwacht wordt.

Werkdrukmetingen en het vragen van realistische prestaties zouden tot schokkende resultaten leiden. Het zou goed zijn voor de toekomstbestendigheid van het specialisme als er veel kritischer naar de haalbaarheid van prestaties wordt gekeken.

Professionaliteit voorop

Ook de mate waarin onderaannemers aan het werk worden gezet, vraagt om een kritische houding. In de praktijk blijkt er altijd wel een onderaannemer te vinden die het werk voor een te lage prijs doet. Als branche moeten we er met zijn allen voor waken dat we hier niet door de ondergrens zakken. Professionaliteit staat voorop.

In de particuliere markt wordt veel geld verdiend wat niet verantwoord wordt c.q. kan worden. Verpachting en verdeling van wijken behoren tot de tradities van de glazenwasser in de wijken.

Kritische blik op onderaanneming

Een kritische blik op onderaanneming, ofwel het zo veel mogelijk beperken van onderaanneming, voorkomt dat er partijen ingeschakeld worden die niet tot een zakelijke markt behoren. Oneerlijke concurrentie door zwartwerkers in de particuliere markt moet worden voorkomen.

Het zou veel beter zijn als het moreel appèl van de code ook over het specialisme glasbewassing heen wordt gelegd. Hoofdaannemers en onderaannemers die gezamenlijk werken aan realiseerbare contracten en duurzame verhoudingen. Hierbij hoort uiteraard ook het maken van goede afspraken en het nakomen van deze afspraken binnen alle wettelijke kaders, bijvoorbeeld over het door kunnen berekenen van prijsverhogingen.

Glazenwassers hebben hart voor hun vak

Het specialisme glasbewassing is een prachtig vak. Een vak omdat het merendeel van de zakelijke glazenwassers goed is opgeleid. Ze werken met hoogwaardige, dure arbeidsmiddelen die met regelmaat gekeurd moeten worden. Bij het specialisme hoort een uitstraling die past bij vakmanschap.

De glazenwassers hebben veel hart voor hun vak, zijn klantgericht en weten wat ze wel of niet kunnen doen op het gebied van arbeidsomstandigheden, veilig werken. Een goede glazenwasser is trots op zijn vak. Laten we dat vooral zo houden.

Dialoog op gang brengen

Bovenstaande kritische blik gebaseerd op ervaringen in de praktijk is zeker niet bedoeld om een schuldvraag te beantwoorden. Iedere betrokken partij kan hierin zijn eigen verantwoordelijkheid oppakken. De kritische blik beoogt een dialoog op gang te brengen binnen de doelstellingen van de code, namelijk het gezamenlijk werken aan een schone en gezonde branche.

www.osb.nl
www.codeverantwoordelijkmarktgedrag.nl

Uit: Professioneel Schoonmaken 3, 2012
Tekst: Mark Verhees is specialist bij OSB en Gerrit de Roos is divisiemanager Specialistische Diensten bij Asito

Reageren?